Μνημεία Παξών και Πολιτισμός

Το 1423, ο άρχοντας του νησιού Αδάμ Σαντ’ Ιπόλλυτο, ζήτησε από την Ενετική Γερουσία να του επιτραπεί να κτίσει φρούριο στους Παξούς, για να προστατεύονται οι κάτοικοι από τις τουρκικές και πειρατικές επιδρομές.

Βελτιώθηκε σημαντικά στην γαλλική περίοδο 1807-1814 και μαζί με τον διπλανό ανεμόμυλο, είναι ένα αξιόλογο μνημείο (του Κουβαλιά), παρόλη τη σημερινή εγκατάλειψη και αδιαφορία.

Η τουριστική αξιοποίηση του είναι ζήτημα μικρής προσπάθειας και πιστεύουμε πως είναι ένα ανεκμετάλλευτο κεφάλαιο για τον τόπο, που μπορεί να φέρει και ποιοτικό τουρισμό και αρκετό συνάλλαγμα.

Δεν ήταν δυνατόν να μην αναφερθώ και στα Ελληνόσπιτα (τα Σπίτια των Ελλήνων). Αποτελούν μέρος της ιστορίας μας. Αυτή η ίδια η λέξη μας παραπέμπει σε παλαιότερες εποχές. Δεν είναι γνωστό πότε ακριβώς κατασκευάστηκαν. Είναι όμως βέβαιο πως χρησιμοποιήθηκαν από τους κατοίκους της περιοχής Δέσκου, σημερινά Μαγαζιά, μετά το 1500. Ήταν κατά κάποιο τρόπο τα κρησφύγετα των Παξινών ή κρυψώνες. Ήταν φυσικά σπήλαια στους γκρεμούς της Καστανίδας, διασκευασμένα για ολιγοήμερη παραμονή των κατοίκων. Για να κατέβουν ως εκεί έπρεπε να περάσουν ένα στενό μονοπάτι που ήταν επικίνδυνο. Σήμερα η προσπέλαση είναι ακόμη πιο δύσκολη και ο οδηγός πρέπει να γνωρίζει καλά το μονοπάτι.

Όσους δεν χωρούσαν τα Ελληνόσπιτα ή όσοι δεν πρόφταιναν να κρυφτούν εκεί, ήταν έτοιμα και σε κατάλληλη θέση τα χαρακώματα, τα λεγόμενα «Μπουρσιά» που από κει αιφνιδίαζαν τους εχθρούς τουρκοπειρατές.

Πολλά είναι ακόμη, εξίσου σπουδαία και ενδιαφέροντα μνημεία πάνω στο νησί, όπως π.χ. το τέμπλο της Υπαπαντής κατασκευασμένο το 1909 από τον Κερκυραίο γλύπτη Κάλλο.

Οι τοιχογραφίες του τέμπλου των Αγίων Αποστόλων στα Μποϊκάτικα, οι αγιογραφίες και το καμπαναριό των Αγίων Αποστόλων στο Γάη, κτισμένο το 1861, το καμπαναριό της Βλαχέραινας κτισμένο το 1801, της Αγίας Παρασκευής Ζενεμπισάτων (17??), το αριστοτεχνικά κατασκευασμένο τετράγωνο καμπαναριό του Αγίου Χαραλάμπους, κτίζονταν από το έτος 1875 έως το 1912.

Το μοναδικό ηλιακό ρολόι της Αναλήψεως, οι τρεις χορευτές στο μισογκρεμισμένο σπίτι του Φαναριώτη στην Αγία Παρασκευή Ζενεμπισάτων κ.λπ., που θα μας έπαιρνε πολύ χρόνο στην σημερινή παρουσίαση, εάν αναφερόμαστε λεπτομερώς σ’ όλα τα πολιτιστικά στοιχεία του νησιού μας.

Πολιτισμός όμως είναι και η ρίγανη, το χαμασκακίδι, το περδικούλι, ο ύσσωπος, ο δυόσμος, το πετροκαλαμύδι, η μολόχα, η χελιδονιά, το τσίμπαλο, η κάπαρη.

Πολιτισμός είναι το περήφανο κυπαρίσσι, η ηρωική δάφνη, το ταπεινό χαμομήλι, το άρωμα από τ’ άνθη της λεμονιάς, η μεθυστική μυρωδιά από το γιασεμί, το μπουγαρίνι, τη γαρδένια, που ανθίζουν στην μπασιά του σπιτιού μας.

Πολιτισμός είναι η χιλιόχρονη ελιά, που ντύνει με πολύτιμη πανάκριβη ασημί χλαμύδα το νησί μας, η γλάστρα με βασιλικό στο παράθυρο, η μαργαρίτα, το τριαντάφυλλο, το γαρίφαλο, που ομορφαίνουν τους κήπους μας, τη γειτονιά μας, το νησί μας.

Πολιτισμός είναι το τραγούδι, η λαμπαδηφορία, η χαρά, η ευγένεια, η λεβεντιά και το χαμόγελο των ανθρώπων του νησιού μας.

Πολιτισμός είναι το κύμα της θάλασσας, η καυτή αμμουδιά τα κακοτράχαλα βράχια, οι γρέμπες – ξερολιθιές, που αποτελούν ένα δεύτερο σινικό τείχος (σωστά έργα τέχνης), τα πλοία μας, οι βάρκες μας, οι φωνές των γλάρων που ανέμελα σπαθίζουν τον αέρα βουτώντας στη θάλασσα να βρουν την τροφή τους, το σταφύλι και το αντιπαξιώτικο κρασί. Πολιτισμός είναι, τα βιβλία μας: τα Ιστορικά Σημειώματα, το Ραξίνι, το Λίμπρο Ντόρο, το Μικρό Νησί, η βιβλιοθήκη μας. Ο Ουμπέρτο Έκο είπε « Τα βιβλία είναι ικανά να συγκεντρώνουν σ’ ένα πολύ μικρό χώρο όλη την εμπειρία το κόσμου. Μια κατοικία – βιβλιοθήκη είναι μια διαρκής ώθηση για έρευνα δίχως σύνορα και δίχως όρια. Είναι επίσης η διαρκής μετάβαση από την κοινότητα στην ανθρωπότητα».

Το Αρχείο μας, που το 1800 ο Μακρής προτείνοντας την ίδρυση του, έγραφε: «Για να τοποθετηθούν και ζηλότυπα να διατηρηθούν αυτά τα πολύτιμα μνημεία», που γ’ αυτό εμείς σήμερα είμαστε ιδιαίτερα υπερήφανοι.

Όλα αυτά μαζί είναι η αναπνοή του νησιού μας, το παρθενικό του ντύμα το πολύτιμο οξυγόνο, που κράτησε σ’ αυτόν τον βράχο των Παξών, όπως έλεγαν οι προγονοί μας, ζωντανούς, δραστήριους και περήφανους τους ανθρώπους του.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s